Herinnering aan slachtoffers Jodenvervolging

Joods Namenmonument Beverwijk

Beverwijk krijgt een Joods Namenmonument. Ter nagedachtenis aan de 96 Joodse inwoners van Beverwijk en Wijk aan Zee, die slachtoffer zijn geworden van de Jodenvervolging, wordt een monument geplaatst op begraafplaats Duinrust. Daarop komen de namen te staan van 96 mannen, vrouwen en kinderen en de letters N.N.: Nomen Nescio, voor de onbekende slachtoffers.

Het monument wordt onthuld op 25 maart door rabbijn Shmuel Spiero en burgemeester Martijn Smit. Het monument komt er op initiatief van stadshistoricus Jan van der Linden en de beheerder van de begraafplaats Mark Haije. Samen met Jacky de Vries en Wim Spruit vormen zij de Werkgroep Joods Namenmonument Beverwijk, onderdeel van de Stichting 4 mei Beverwijk.

Het namenmonument krijgt een plek vóór de Joodse graven op Duinrust. Er is gekozen voor een corten stalen plaat, waarop roestvrij stalen platen worden aangebracht, met daarop de namen. Er tegenover komen twee banken te staan. Het Joods Namenmonument komt er dankzij subsidie van de gemeente Beverwijk.

Gekozen is voor 25 maart, omdat op deze datum in 1942 de bezetter begon met het deporteren van Beverwijkse Joden naar Amsterdam.

Jan van der Linden, auteur van onder meer ‘Matzes met aardbeien’ heeft de afgelopen jaren veel tijd gestoken in het zo volledig mogelijk maken van de namenlijst. Hij nam in de jaren 90 het initiatief om in de Breestraat een gedenkzuil te plaatsen, vlakbij de plek waar de synagoge heeft gestaan.

Op de dag van de onthulling spreken rabbijn Spiero en burgemeester Smit en houdt Van der Linden een inleiding over Joods Beverwijk. David van Aalderen uit Wijk aan Zee verzorgt de muzikale omlijsting. Aan het einde van de bijeenkomst presenteert Jacky de Vries het boek (met cd), met daarin het woord- en beeldverslag van de bijeenkomst ‘Beverwijk herdenkt de Holocaust’ op 26 maart 2017 in de Grote Kerk.

Slachtoffers Jodenvervolging Beverwijk krijgen met speciaal monument een naam

BEVERWIJK – Er komt een monument met de namen van 96 inwoners van Beverwijk en Wijk aan Zee die in de Tweede Wereldoorlog slachtoffer zijn geworden van de Jodenvervolging. Het gedenkteken komt te staan op begraafplaats Duinrust. 25 maart wordt het onthuld door burgemeester Martijn Smit en rabbijn Shmuel Spiero. 

Het monument is een initiatief van stadshistoricus Jan van der Linden en Duinrust-beheerder Mark Haije. Met Jacky de Vries en Wim Spruit maken zij deel uit van de werkgroep Namenmonument Beverwijk.

Stadshistoricus Jan van der Linden kijkt met beheerder Mark Haije goedkeurend toe als de graafmachine grond verplaatst op Duinrust. Twee meter van waar hij staat, verrijst binnenkort het monument dat nu al een speciaal plekje in zijn hart heeft. Aan het monument worden namelijk de namen van 96 Beverwijkse Joden verbonden die in de Tweede Wereldoorlog zijn vermoord.

Van der Linden: “Echt heel belangrijk dat dit monument er komt. Het geeft de slachtoffers als het ware een gezicht. Dat maakt het makkelijker door te vertellen aan de jeugd.”

Giel Pais is één van de slachtoffer wiens naam op het monument komt. Pais is één van de weinige vermoorde Joden van wie nog een foto bestaat. Het is een beeld van Pais in betere tijden met een buurmeisje.  De afdruk is in bezit van zijn naamgenoot Giel Brantjes (77), de bekende Beverwijkse slager die nog dagelijks in de inmiddels door zijn zoon bestierde winkel actief is.

Behalve een foto heeft Brantjes een briefkaart van Pais uit kamp Amersfoort, een tussenstation op weg naar de dood in het concentratiekamp. Pais bedankt in de kaart de ouders van Brantjes voor de goede zorgen. Brantjes haalt op speciaal verzoek de kaart tevoorschijn, maar bergt hem dan weer snel veilig op. Hij is veel te bang dat er iets mee gebeurt. In het mapje waarin hij het archiefmateriaal van zijn naamgenoot bewaart, heeft hij een duidelijk zichtbaar kladje gestopt met de tekst: ‘Niet weggooien. Is heel bijzonder. Bewaren.’

Brantjes: “Mijn kinderen weten het wel hoor, hoe belangrijk de tekst en de foto’s zijn. Maar toch, voor de zekerheid, heb ik dit briefje erbij gedaan. Zodat het materiaal, als ik er niet meer ben, een mooi plekje krijgt in een joods museum.”

Bron: RTVNH, 2020

Martijn Smit, burgemeester van Beverwijk

De synagoge in de Breestraat behield tot 1948 zijn functie. Enkele jaren later werd het gebouw gesloopt.

Het Gedenkteken in de Breestraat bij de plek waar de synagoge heeft gestaan.

De Joodse graven op Duinrust.   

In Wijk aan Zee was Jozeboko gevestigd, een vakantiehuis voor Joodse kinderen: Joodsche Zee- en Bosch Kolonie. Het is nu een woonhuis. 

Tot in het begin van de Tweede Wereldoorlog stond aan de Gildenlaan 1 in Velsen-Noord de Kibboets Beverwijk.

Rabbijn Shmuel Spiero

Bakker, Aaltje* 13-06-1875 Beverwijk ✡ 05-02-1943 Auschwitz
Bakker, Benjamin* 20-09-1873 Beverwijk ✡ 10-09-1942 Auschwitz
Bakker, Naatje* 11-10-1877 Beverwijk ✡ 23-11-1942 Auschwitz
Belinfante, Ariane * 04-12-1933 Wijk aan Zee en Duin ✡ 15-10-1944 Auschwitz
Belinfante, Emilie * 23-03-1875 Amsterdam ✡ 25-09-1944 Theresienstadt
Belinfante, Ernst* 13-09-1906 Wijk aan Zee en Duin ✡ 20-02-1945 Dachau
Belinfante, Ralf Ronald* 27-02-1936 Wijk aan Zee en Duin ✡ 15-10-1944 Auschwitz
Belinfante, Raphaël * 07-02-1880 Amsterdam ✡ 31-10-1944 Auschwitz
Benninga, Regina Poulina * 18-10-1876 Winschoten ✡ 26-03-1944 Auschwitz
Biloen, Lina *30-03-1874 Poswitin ✡ 03-02-1943 Auschwitz
Bobbe, Elkan * 10-03-1916 ‘s-Gravenhage ✡ 09-07-1943 Sobibor
Çaraça de ça, Clara * 20-10-1868 Amsterdam * 09-04-1943 Sobibor
Casseres, Jacob * 28-01-1876 Amsterdam ✡ 24-09-1943 Auschwitz
Clarenburg, Helena *13-12-1889 Amsterdam ✡ 19-11-1943 Auschwitz
Cohen, Duifje* 21-01-1911 Amsterdam ✡ 15-11-1944 Auschwitz
Cohen, Hartog Jacob* 15-05-1911 Beverwijk ✡ 18-08-1942 Auschwitz
Cohen, Mina* 25-03-1887 Amsterdam ✡ 07-05-1943 Sobibor
Cohen, Rena Estella * 16-10-1908 Beverwijk ✡ 26-10-1942 Auschwitz
Davidson, Betje* 19-09-1882 Beverwijk* 09-04-1943 Sobibor
Davidson, Clara Ellen* 20-08-1910 Beverwijk ✡ 22-10-1943 Auschwitz
Davidson, David* 01-05-1879 Beverwijk ✡ 07-05-1943 Sobibor
Davidson, David* 12-11-1880 Beverwijk ✡ 13-03-1944 Bergen-Belsen
Davidson, Debora * 19-10-1878 Beverwijk ✡ 26-10-1942 Auschwitz
Davidson, Emanuel * 10-04-1865 Beverwijk ✡ 20-01-1943 Westerbork
Davidson, Flora* 20-01-1897 Beverwijk ✡ 02-07-1943 Sobibor
Davidson, Henriette * 12-02-1919 Beverwijk ✡ 21-05-1943 Sobibor
Davidson, Izak* 02-04-1886 Beverwijk ✡ 17-09-1942 Auschwitz
Davidson, Jacob Herbert Louis * 06-02-1926 Beverwijk ✡ 28-05-1943 Sobibor
Davidson, Levie Meijer * 26-07-1866 Beverwijk ✡ 17-09-1942 Auschwitz
Davidson, Lina * 11-07-1887 Beverwijk ✡ 18-12-1944 Bergen-Belsen
Davidson, Meijer* 01-09-1873 Beverwijk ✡ 31-08-1942 Auschwitz
Davidson, Meijer* 20-01-1898 Beverwijk ✡ 28-05-1943 Sobibor

Davidson, Mozes * 09-06-1883 Beverwijk ✡ 26-10-1942 Auschwitz
Davidson, Mozes* 09-01-1899 Beverwijk ✡ 31-03-1944 Auschwitz
Davidson, Mozes Isaac* 04-11-1881 Beverwijk ✡ 23-07-1943 Sobibor
Davidson, Naatje * 13-07-1875 Beverwijk ✡ 26-02-1943 Auschwitz
Davidson, Rebecca * 28-12-1888 Beverwijk ✡ 11-04-1945 Bergen-Belsen
Davidson, Reina (Helena)* 11-06-1891 Beverwijk ✡ 22-10-1943 Auschwitz
Davidson, Reinalda Edith* 23-04-1913 Beverwijk ✡ 02-07-1943 Sobibor
Davidson, Roline * 24-04-1916 Beverwijk ✡ 21-05-1943 Sobibor
Davidson, Rozetta * 01-03-1872 Beverwijk ✡ 07-05-1943 Sobibor
Davidson, Truitje* 08-03-1877 Beverwijk ✡ 05-1 O -1942 Auschwitz
Davidson, Salomon* 13-01-1885 Beverwijk ✡ 23-07-1943 Sobibor
Dias Vaz, Aäron* 21-02-1918 Amsterdam ✡ 31-03-1944 Auschwitz
Drielsma, Adolphina Gabrielle * 08-08-1936 Zaandam ✡ 02-03-1943 Sobibor
Drielsma, Hessel * 12-06-1907 Beverwijk ✡ 09-04-1943 Sobibor
Drielsma, Jacob* 25-01-1874 Leeuwarden ✡ 09-04-1943 Sobibor
Druijf, Benjamin* 04-07-1907 Amsterdam ✡ 10-05-1945 Mauthausen
Druijf, Lena* 07-02-1935 Amsterdam ✡ 22-05-1944 Auschwitz
Gans, Sophia* 11-01-1874 Zevenaar ✡ 11-02-1943 Auschwitz
Gelder van, Frederika *23-04-1871 Aalten ✡ 19-11-1943 Auschwitz
Gelde ren van, Marcus * 30-08-1876 Haskerland ✡ 26-03-1944 Auschwitz
Gobas, Johanna *21-10-1870 Oldenzaal ✡ 19-02-1943 Auschwitz
Groot de, Israël* 24-08-1929 Zeist ✡ 16-04-1943 Sobibor
Hagens, Froukje* 21-02-1874 Het Bildt ✡ 12-02-1943 Auschwitz
Hond de, Mietje* 22-10-1881 Amsterdam ✡ 04-06-1943 Sobibor
Hoogst raai, Aaltje * 12-06-1896 Apeldoorn ✡ 09-04-1943 Sobibor
ltalie, Anna Rachel* 04-09-1871 Lemsterland ✡ 30-04-1943 Sobibor
Jong de, Willy Armand * 23-12-1913 Amsterdam ✡ 26-09-1942 ergens in Nederland
Klerekoper, Anna* 20-12-1890 Amsterdam ✡ 03-06-1943 Sobibor
Kool, Flora* 15-11-1918 Amsterdam ✡ 19-11-1943 Auschwitz
Koord, Henriette * 25-03-1904 Amsterdam ✡ 15-10-1944 Auschwitz
Leeuw de, Betje* 12-09-1929 De Bilt ✡ 09-04-1943 Sobibor
Leeuw de, Hartog Benjamin * 25-05-1926 Apeldoorn ✡ 09-04-1943 Sobibor
Lieme de, Dientje * 14-01-1874 Beverwijk ✡ 28-09-1942 Auschwitz

Lieme de, Herman * 28-06-1888 Beverwijk ✡ 03-09-1943 Auschwitz
Lieme de, Jansje * 26-06-1898 Beverwijk ✡ 16-07-1943 Sobibor
Lieme de, Meijer* 10-03-1874 Beverwijk ✡ 30-04-1943 Sobibor
Lieme de, Meijer* 16-11-1879 Beverwijk ✡ 09-04-1943 Sobibor
Lieme de, Sara* 10-11-1881 Beverwijk ✡ 14-01-1943 Auschwitz
Mauw, Benjamin* 06-01-1881 Amsterdam ✡ 04-06-1943 Sobibor
Mauw, Roza * 03-11-1909 Amsterdam ✡ 24-09-1943 Auschwitz
Meijer, Petronella * 23-05-1865 Amsterdam ✡ 05-02-1943 Auschwitz
Meijers, Jeanette *10-03-1890 Almelo ✡ 19-11-1943 Auschwitz
Mello, Max David *20-10-1915 Beverwijk ✡ 30-11-1943 Sobibor
Mok, Alexander* 27-10-1894 Beverwijk ✡ 28-01-1944 Auschwitz
Nathans, David Levie * 15-01-1908 Arnhem ✡ 09-07-1943 Sobibor
Nathans, Jacob Joseph * 04-12-1877 Arnhem ✡ 11-02-1943 Auschwitz
Nunes Vaz, Clara Sara* 04-01-1909 Beverwijk ✡ 02-08-1942 Auschwitz
Pais, Gabriël* 21-08-1910 Zaandam ✡ 30-09-1942 Auschwitz
Pardo, Abraham * 01-06-1878 Amsterdam ✡ 05-10-1942 Auschwitz
Pinheiro, Michel * 08-12-1899 Amsterdam ✡ 21-05-1943 Sobibor
Praag van, Jean nette * 14-06-1910 Amsterdam ✡ 02-07-1943 Sobibor
Praag van, Klara * 27-09-1857 Amsterdam ✡ 19-02-1943 Auschwitz
Raptschinsky, Ludmila * 07-06-1916 Amsterdam ✡ 14-09-1942 Auschwitz
Richter, Fritz * 20-11-1918 Ludwigslust ✡ 01-12-1942 Blechhammer
Ronkel van, Jacob Emanuel * 17-09-1922 Beverwijk ✡ 04-06-1943 Sobibor
Ronkel van, Jozef* 10-08-1885 Groningen ✡ 04-06-1943 Sobibor
Schaap, Julia* 23-03-1906 Hilversum ✡ 16-04-1943 Sobibor
Simons, Hartog * 21-03-1889 Beverwijk ✡ 19-10-1942 Auschwitz
Solser, Louis Johan* 15-08-1868 Beverwijk ✡ 28-01-1944 Auschwitz
Tertaas, Sophia* 31-10-1918 Beverwijk ✡ 11-02-1944 Auschwitz
Vet, Sara* 31-01-1901 Alkmaar ✡ 30-09-1942 Auschwitz
Vischschraper, Rebecca * 07-04-1899 Amsterdam ✡ 29-10-1942 Auschwitz
Vries de, Gabriel * 13-10-1918 Rotterdam ✡ 31-03-1944 ergens in Polen
Vries de, Hermanus Salomon* 11-07-1891 Hoorn ✡ 15-12-1942 Auschwitz
Zwaneweber, Grietje* 30-10-1864 Beverwijk ✡ 12-10-1942 Auschwitz
N. N. (Nomen Nescio) voor de onbekende slachtoffers