Joods Namenmonument op begraafplaats Duinrust

‘Je bent pas vergeten, als we je naam niet meer noemen’

Respectvol, indrukwekkend, ontroerend en vol emoties. Dat waren de woorden waarmee de onthulling van het Joods Namenmonument Beverwijk werden benoemd.

Zondag 20 maart kreeg Beverwijk dan eindelijk zijn Joods Namenmonument. Een blijvende herinnering aan de 99 Joodse inwoners van Beverwijk en Wijk aan Zee, die slachtoffer zijn geworden van de Jodenvervolging. Het monument, vlakbij de Joodse graven op begraafplaats Duinrust, werd die dag onthuld door burgemeester Martijn Smit en rabbijn Shmuel Spiero. Beiden hielden een aansprekende toespraak. Rabbijn Spiero sprak ook het Jizkor uit, het gebed voor de zielenrust van de slachtoffers van de Holocaust.
Eerder op de middag hield Teun-Jan Tabak, voorzitter van de Stichting 4 mei Beverwijk een aangrijpende inleiding over Joods Beverwijk. Hoe Joden in de 18de eeuw naar Beverwijk kwamen, hoe een woonhuis in de Breestraat werd verbouwd tot synagoge en hoe het merendeel via Amsterdam en Westerbork werd gedeporteerd naar de nazi-vernietigingskampen.
Tijdens de inleiding las Giel Brantjes een briefje en een kaart voor van zijn schoolmaatje Giel Pais, die de gruwelen van de Tweede Wereldoorlog niet overleefde. De Wijk aan Zeese musicus David van Aalderen raakte de aanwezigen in de aula en op de begraafplaats met het lied ‘Meine jiddische Mamme’, waarop hij zichzelf begeleidde op de accordeon en het instrumentale ‘Lied van David’ (klarinet) en ‘Wohin soll ich gehen’ (viool). Onder de genodigden bevonden zich nabestaanden, vertegenwoordigers van de Beet David Synagoge Alkmaar en het Nederlands-Israëlitisch Kerkgenootschap. Alle aanwezigen legden na afloop van de ceremonie een steentje bij de kastanje die geplaatst is voor het monument. Als teken dat de bezoekers ‘er waren geweest’ en ‘aan de doden hebben gedacht’. Rabbijn Spiero stak een kaars aan, vlak voor het namenmonument.

Het monument is er gekomen dankzij het initiatief van de beheerder van de begraafplaats Mark Haije en stadsarchivaris Jan van der Linden, die samen met Wim Spruit en Jacky de Vries de werkgroep Joods Namenmonument Beverwijk vormden, een werkgroep van de Stichting 4 mei Beverwijk. Het monument, gesubsidieerd door de gemeente, is een corten stalen plaat, waarop drie roestvrij stalen platen – met daarop de namen – zijn aangebracht. Er tegenover zijn twee banken geplaatst. De datum 20 maart is bewust gekozen, omdat in de daar opvolgende dagen het exact 80 jaar geleden was, dat de bezetter begon met het deporteren van Beverwijkse Joden naar Amsterdam.

Lees de toespraken van Teun-Jan Tabak en Mark Haije.

Het monument is dagelijks te bezoeken gedurende de openingstijden van de begraafplaats, Bankenlaan 174, van 10.00 – 20.00 uur.

Onthulling2

Onthulling4

Onthulling5

Onthulling 1

Onthulling3

Onthulling6

Onthulling7

Onthulling8
Foto’s gemaakt door: Leo Tillmans